Centralna Biblioteka Wojskowa
Aktualności
Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych
28.02.2019
Powojenne Podziemie Antykomunistyczne

19 stycznia 1945 roku, generał Leopold Okulicki ps. Niedźwiadek, ostatni komendant Armii Krajowej, w rozkazie wydanym podległym mu dowódcom informował: "W zmienionych warunkach nowej okupacji działalność naszą nastawić musimy na odbudowę niepodległości i ochronę ludności przed zagładą. W tym celu i w tym duchu wykorzystać musimy wszystkie możliwości działania legalnego, (...) AK zostaje rozwiązana. Dowódcy nie ujawniają się. Żołnierzy zwolnić z przysięgi, wypłacić dwumiesięczne pobory i zamelinować. [...] Zachować małe dobrze zakonspirowane sztaby i całą sieć radio. Utrzymać łączność ze mną i działajcie w porozumieniu z aparatem Delegata Rządu".


Tysiące członków Armii Krajowej stanęło przed wyborem kontynuowania czynnej walki przeciwko sowietyzacji Polski i podporządkowaniu jej ZSRR, a wzięciem udziału w odbudowie Polski ze zniszczeń wojennych w warunkach, na jakie pozwalały ówczesne realia polityczne.


W ostatnich dniach II wojny światowej na terenie Polski działało 80 tysięcy partyzantów antykomunistycznych, w styczniu 1947 roku było ich nie więcej niż dwa tysiące. Ostatni członek zbrojnej walki - Józef Franczak ps. Lalek z oddziału kpt. Zdzisława Brońskiego ps. Uskok - zginął w obławie w Majdanie Kozic Górnych (woj. lubelskie) - 21 października 1963 roku.


Centralna Biblioteka Wojskowa im. Marszałka Józefa Piłsudskiego wpisując się w ogólnopolskie obchody Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych przygotowała dla Czytelników ekspozycję prezentującą publikacje ze zbiorów CBW traktujące o powojennym podziemiu komunistycznym. Szczególnie warte uwagi jest wydane sumptem Biblioteki trzytomowe wydawnictwo źródłowe Żołnierze Niezłomni w polskiej prasie niepodległościowej w Wielkiej Brytanii z lat 1945-1956 ze zbiorów Centralnej Biblioteki Wojskowej.


Poniżej prezentujemy wybór kilku publikacji z zasobu Biblioteki, wraz z linkami przekierowującymi do katalogu online OPAC:

Żołnierze wyklęci: antykomunistyczne podziemie zbrojne po 1944 roku, oprac. Kazimierz Krajewski, Warszawa 2002. [LINK]


Tadeusz M. Płużański, Obława na wyklętych: polowanie bezpieki na Żołnierzy Niezłomnych, Zakrzewo 2017. [LINK]


Żołnierze Niezłomni w polskiej prasie niepodległościowej w Wielkiej Brytanii z lat 1945-1956 ze zbiorów Centralnej Biblioteki Wojskowej. T. 2, Lata 1948-1956, Warszawa 2017. [LINK]


Pieśni i piosenki żołnierzy wyklętych. Śpiewnik, Warszawa 2018. [LINK]


Tekst: AW
Fot: ze zbiorów CBW
Ministerstwo Obrony Narodowej
Katalog stron wojskowych